Het Expertpanel Fietsen & Gezondheid, waarin sportartsen en andere (medisch) specialisten zich verenigd hebben, pleit voor een leeftijdsminimum van 16 jaar. Sportartsen maken zich al langere tijd zorgen over het snelgroeiende e-bikegebruik onder jongeren. Jongeren tussen 12 en 17 jaar zitten te veel en bewegen veel te weinig. De e-bike verergert dit probleem, omdat het inspanningsniveau tot 70 procent lager kan liggen dan op een gewone fiets (zie Bonardi et al., 2025). Volgens de fietsgezondheidsexperts kan de populariteit van de e-bike ertoe leiden dat binnen enkele jaren op groepsniveau een kwart tot een derde van de gezonde lichaamsbeweging uit fietsen verdwenen zal zijn. Dit zal ongetwijfeld leiden tot meer overgewicht/obesitas bij jongeren. En een obese jongere wordt in hoge mate een obese volwassene (Ward et al., 2017).
Tegelijkertijd is het aantal ongevallen met de e-bike explosief gestegen. Volgens VeiligheidNL was er tussen 2020 en 2024 een stijging van meer dan 600 procent van het aantal 12-17-jarige e-bikers op de Spoedeisende Hulp van ziekenhuizen. Het aantal ‘aanzienlijk ernstige’ letsels steeg met bijna 500 procent. Met de verwachte verdere stijging van het aantal elektrische fietskilometers zal naar verwachting ook het aantal fietsgewonden verder toenemen.
Het Expertpanel wijst er verder op dat de minimumleeftijd van 12 jaar, de absolute ondergrens, al jaren wordt overschreden doordat de e-bike wordt toegelaten bij het verkeersexamen in groep 7. Sommige kinderen zijn dan nog maar 10 jaar. Een minimumleeftijd van 16 jaar zou logisch zijn als de e-bike wordt beschouwd als een rijwiel met hulpmotor, zoals de huidige brommer, snorfiets en (snor)scooter. Ook al gaat het formeel om een elektrische hulpmotor. Daarbij hoort dan een helmplicht en een brommerrijbewijs.
Uitzondering mogelijk maken voor scholieren met lange afstand
Het Expertpanel beseft wel dat scholieren in niet-stedelijke gebieden die ver naar school moeten fietsen, bijvoorbeeld tussen de 15 en 25 kilometer, graag de e-bike gebruiken. In 2024 schatte architecten- en ingenieursadviesbureau Sweco hun landelijk aantal op 33.500. Circa 14.000 hiervan gebruikten al een e-bike. Op een totaal aantal middelbare scholieren van ruim 900.000 is dit dus minder dan vier procent. Het Expertpanel vindt het onverantwoord om voor zo’n klein deel van de scholieren af te zien van regulerend beleid en te vertrouwen op louter voorlichting. Ons Expertpanel adviseert te onderzoeken of scholieren boven de 12 of 14 jaar die ver van school wonen een ontheffing kunnen krijgen wanneer de minimumleeftijd op 16 jaar wordt vastgesteld.
Kritiek op focus van beleid op louter fatbikes
Hoewel in de voorstellen van het dubbel demissionaire kabinet eind oktober 2025 geen sprake was van een leeftijdsminimum, is het Expertpanel wel positief over de strakkere regulering van fatbike én gewone e-bike, met onder meer een helmplicht tot 18 jaar. Het Expertpanel noemt het daarom uitermate teleurstellend dat in het recente Coalitieakkoord alleen regelgeving wordt voorgesteld voor fatbikes, met een focus op het bestrijden van overlast. Het Expertpanel benadrukt dat de toename van fietsongevallen en het dalende bewegingsniveau onder jongeren dringend vragen om een minimumleeftijd van 16 jaar voor alle e-bikes. Omdat andere experts hebben aangegeven dat het juridisch gezien onhoudbaar is om onderscheid te maken tussen de fatbike en de ‘gewone’ e-bike, dreigt aanzienlijke vertraging van noodzakelijke maatregelen. Kortom, het Expertpanel verzoekt de Kamer dringend om het kabinet aan te sporen tot een minimumleeftijd van 16 jaar voor e-bikes, inclusief passende regels voor helmplicht en ontheffingen, om de veiligheid en gezondheid van jongeren te waarborgen.
